• Σύνδεση

ΥΠΟΚΛΙΘΕΙΤΕ ΣΤΟΝ ΜΑΡΤΙΝ ΣΚΟΡΣΕΖΕ!

Χθες η μέρα ήταν αφιερωμένη στον μεγαλύτερο εν ζωή αμερικανό σκηνοθέτη. Ο Μάρτιν Σκορσέζε τιμήθηκε με το βραβείο Carrosse d'Or κι έδωσε ένα γενναιόδωρο δίωρο masterclass στο αμφιθέατρο της Quinzain des Realisateurs. Ημασταν εκεί!

Aνταπόκριση: Πόλυ Λυκούργου 





Οσοι είχαν ποτέ την τύχη να συναντήσουν τον Μάρτιν Σκορσέζε μπορούν να το επιβεβαιώσουν: όσο μεγαλειώδες κι αν είναι το εκτόπισμά του, τόσο απλός, ζεστός και ντροπαλός παραμένει ο ίδιος. Το κυριότερο: ο έρωτάς του για το σινεμά είναι μεταδοτικός, ο ενθουσιασμός του, είτε όταν μιλά για ταινίες μεγάλων δημιουργών με τις οποίες μεγάλωσε, ή μικρών indie σκηνοθετών που πρόσφατα ανακάλυψε, πλημμυρίζει αμφιθέατρα, ξεηκώνει και τον τελευταίο θεατή, στην τελευταία σειρά. Αγαπά το σινεμά και μπορεί να μιλά ώρες για αυτό. Κι εμείς μπορούμε, ακούραστα, να τον ακούμε μαγεμένοι για μέρες. 

Τελετή Απονομής Carrosse d'Or




Χθες, δεύτερη μέρα του 71ου Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου των Καννών, και μετά από πολλές ώρες στην ουρά για να εξασφαλίσουμε την πολυπόθητη θέση μας, βρεθήκαμε για ακόμα μία φορά απέναντί του σ' ένα γενναιόδωρο, δίωρο masterclass που έδωσε καλεσμένος της Quinzain des Realisateurs. Αλλωστε, για αυτό ήρθε και στο Φεστιβάλ. Γιατί η Ενωση Σκηνοθετών, που κλείνει τα 50 χρόνια φέτος, τον επέλεξε για το φετινό τιμητικό της βραβείο – το Carrosse d'Or (τη Χρυσή Καρότσα). 

Στη σκηνή της Quinzain υποδέχθηκαν τον Μάρτιν Σκορσέζε, τρεις σύγχρονοι Γάλλοι σκηνοθέτες, οι Ζακ Οντιάρ («Ενας Προφήτης», «Σώμα με Σώμα»), Μπερτράν Μπονελό («Saint Laurent») και Σεντρίκ Κλαπίς («Euroflirt», «Μια Γαλλίδα στο Μανχάταν»), οι οποίοι μίλησαν για την επίδρασή του στο παγκόσμιο σινεμά και του παρέδωσαν το τιμητικό βραβείο του. 

«Πριν από 44 χρόνια η Quinzain επέλεξε τους “Κακόφημους Δρόμους” στο Φεστιβάλ και ξεκίνησε τη διεθνή μου καριέρα. Φέτος, το λιγότερο που θα μπορούσα να κάνω, ήταν να αποδεχθώ αυτό το ταξίδι για να μπορέσω να πω ένα μεγάλο ευχαριστώ...»


2 ώρες με τον master


Πέρα από τη συγκινητική του βράβευση πάντως, η δίωρη κουβέντα με τον Σκορσέζε να μοιράζεται τις αναμνήσεις του μεγαλώνοντας κι ο ίδιος, όχι πολύ διαφορετικά από τους ήρωές τους στους «Κακόφημους Δρόμους» ή τον «Ταξιτζή», τις προκλήσεις του να κάνεις σινεμά και τους δικούς του αγαπημένους δημιουργούς ήταν ένα ανεκτίμητο δώρο. 

Διαβάστε αναλυτικά 5 πράγματα που μάθαμε από το Scorsese masterclass:

Με τις ταινίες μου πάντα προσπαθώ να απαντήσω σε ερωτήσεις για τη δική μου ζωή.
Mε τους «Κακόφημους Δρόμους» παροσπάθησα να καταλάβω τον κόσμο μέσα στον οποίο μεγάλωσα εγώ, από τα παιδικά μέχρι τα νεανικά μου χρόνια. Η νεοϋορκέζικη γειτονιά της παιδικής μου ηλικίας ήταν ένα πολύ επικίνδυνο μέρος, για πολλούς λόγους. Με κατοίκους μερικούς πολύ αδίστακτους και μερικούς πολύ καλούς ανθρώπους. Και με πολύ καλούς ανθρώπους που, κάποιες φορές, έκαναν αδίστακτα πράγματα. Νομίζω ότι όλες μου οι ταινίες είχαν αυτό το βασικό ερώτημα στην καρδιά τους: πώς μπορείς να ζήσεις μία ηθική ζωή, όταν ο κόσμος σου είναι ανήθικος; Αν μένεις σε κακόφημους δρόμους είσαι αυτόματα καταδικασμένος να είσαι κακός κι εσύ; Ή υπάρχει κι ένα καλό κομμάτι μέσα σου; Ή αν υπάρχουν καλοί και κακοί άνθρωποι έτσι κι αλλιώς;

Η οικογένεια είναι πάντα στο επίκεντρο των ταινιών μου Γιατί είμαι ιταλοαμερικανός. Η οικογένεια ήταν πάντα το πιο σημαντικό πράγμα στη ζωή των προγόνων μου. Η οικογένεια σήμαινε ευθύνη. Να προσέχει ο ένας τον άλλον. Η ευθύνη του πατέρα μου απέναντι στη μητέρα μου, τα παιδιά του, τον θείο μου. Με ενδιέφερε να εξετάσω αυτό το θέμα της ευθύνης, του καθήκοντος. Υπήρχε όριο σε αυτό; Μου πήρε χρόνια να καταλάβω ότι οι «Κακόφημοι Δρόμοι» ήταν η ιστορία του πατέρα μου με τον μικρό του αδελφό. Είχαν αυτή τη σχέση Καϊτέλ-Ντε Νίρο μέχρι τη μέρα που πέθαναν (ο μικρός του αδελφός πέθανε λίγους μήνες μετά τον πατέρα μου). Ο πατέρας μου ήταν ο χαρακτήρας που έκανε «χάρες» - έτσι τις έλεγαν στο δρόμο. Η μητέρα μου του φώναζε “μην το κάνεις”, εκείνος ένιωθε ευθύνη. Ο θείος μου μπαινόβγαινε στη φυλακή, ήταν πάντα μπλεγμένος. Τον αγαπούσα τρελά, ήταν υπέροχος.

Σώθηκα από τους κακόφημους δρόμους λόγω ενός ιερέα Μπήκε στη ζωή μου όταν ήμουν 11 χρονών, πέθανε πέρσι. Ημασταν Καθολικοί, με έστελναν στο Κατηχητικό, ευτυχώς έπεσα πάνω του. Αυτός ο άνθρωπος μου έδωσε βιβλία να διαβάσω (δεν υπήρχε ούτε ένα στο σπίτι μας, οι γονείς μου ήταν αμόρφωτοι εργάτες) με έστρεψε στο σινεμά. Πάνω από όλα όμως μου έμαθε να μη συμβιβάζομαι με τη ζωή που ζω τώρα. Μου άνοιξε μία πόρτα στο να σκεφτώ τη σημασία της κατανόησης και της αγάπης. Δεν παρασύρθηκα από την οργή, το έγκλημα, γιατί μέσα μου είχα αγάπη. Νομίζω ότι έγινε από ένστικτο επιβίωσης. Αλλιώς, το ήξερα, η βία και το έγκλημα ήταν μονόδρομος. Η μόνη διέξοδος ήταν η αγάπη. Μείναμε φίλοι. Ο,τι μου έμαθε τότε έμεινε για πάντα μαζί μου. Μου έσωσε τη ζωή.

Είναι υπέροχο να δείχνεις ταινίες στα παιδιά σου
Κάποια εποχή η ζωή μου ήταν πολύ σκοτεινή. Oμως η ζωή έχει ένα μεγάλο πρόβλημα: δεν σταματά στις δυσκολίες. Συνεχίζεται. Κι έρχεται η στιγμή που όλα ξεκινούν και πάλι. Εμένα αυτό συνέβη όταν γνώρισα την τωρινή σύζυγό μου και κάναμε ένα παιδί, είναι 18 χρονών τώρα η μικρή μου κόρη, η Φρανσέσκα. Εχω δύο ακόμα μεγαλύτερες και μία 5χρονη εγγονή. Οταν η Φρανσέσκα ήταν δύο χρονών ξεκίνησα να της δείχνω ταινίες στο δωμάτιο προβολής– αρχικά animation, μετά μιούζικαλ, κωμωδίες όπου πέταγα ένα Τσάρλι Τσάπλιν, ένα Μπάστερ Κίτον. Σταδιακά κατάλαβα ότι μέσα σε ένα χρόνο, η Φρανσέσκα και οι φίλες της είχαν δει πάνω από 300 ταινίες. Και δεν υπάρχει τίποτα ωραιότερο από το να δείχνεις ταινίες στα παιδιά σου. Μην τα φοβάστε. Δε θα ξεχάσω την αντίδρασή τους στην «Αυγή» του Μουρνάου – μία ασπρόμαυρη βωβή ταινία. Φώναζαν στην οθόνη «μην μπεις στη βάρκα, θα σε σκοτώσει» - τα παιδιά αντιδρούσαν ακριβώς όπως έπρεπε στην ιστορία. Τώρα έχουν παρακαταθήκη εκατοντάδες ταινίες που είδαν στα παιδικά τους χρόνια. Μπορεί να μην χρησιμοποιήσουν ποτέ αυτή τη γνώση. Μπορεί να μην την ανασύρουν ποτέ. Αλλά την κουβαλούν στο συλλογικό τους ασυνείδητο. Πόσο τα ζηλεύω που ξεκίνησαν τόσο νωρίς. Πόσο ζηλεύω ένα πιτσιρίκι που έρχεται και μου λέει «είδα τη Νύχτα του Κυνηγού για πρώτη φορά».

Το σινεμά μού έχει σώσει τη ζωή
Βλέπω σινεμά για να καταλαβαίνω τον κόσμο, τον έξω κόσμο, τον κόσμο μου. Πολλές ταινίες ήταν εμπειρίες για μένα, μού άλλαξαν τη ζωή, τις κουβαλώ πάντα μαζί μου. Οπως η «Ordet» του Ντράγιερ. Την έχω δει μία φορά και δεν μπορώ να την ξαναδώ γιατί με συγκλονίζει συναισθηματικά. Δεν υπάρχει μέρα όμως που δεν τη σκέφτομαι. Ή, αντίθετα, το «Searchers» του Τζον Φορντ το βλέπω μια φορά το χρόνο τουλάχιστον. Και νομίζω ότι δεν έχω τίποτα πια να πάρω από αυτό, κι όλο καταλήγω να κλαίω κάθε φορά. Κάποιες ταινίες είναι για μένα θρησκευτικές εμπειρίες. Μου έχουν σώσει τη ζωή.

 Η Πόλυ Λυκούργου βρίσκεται στις Κάννες και μεταδίδει καθημερινά στο Novaguide.gr όλα όσα συμβαίνουν μέσα κι έξω από τις αίθουσες του 71ου Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου.